Ücretsiz Antivirüs Yeterli mi? Defender ve Ücretli Paketler

Ücretsiz antivirüs yeterli mi sorusunun ev kullanıcısı için kısa cevabı şu: Windows 10 ve 11'de yerleşik gelen Microsoft Defender Antivirüs, açık ve güncel tutulduğunda sağlam bir temel oluşturur. Ücretli paketler çoğu zaman daha iyi tespit değil, ek özellik satar. Seni asıl koruyan şey antivirüsün yanındaki alışkanlıklardır: güncelleme, yedek, iki adımlı doğrulama ve yazılımı yalnız resmî kaynaktan indirmek.

Ücretsiz antivirüs yeterli mi, neyi korur neyi korumaz?

Antivirüs, dosyaları ve çalışan programları zararlı yazılım belirtileri için denetler. Bilinen zararlıları imzalarıyla, yenilerini davranışlarıyla tanımaya çalışır. Zararlı bulursa engeller ve karantinaya alır. Virüs, truva atı ve solucan arasındaki farkı virüs, trojan, solucan farkı yazısında okuyabilirsin.

Antivirüsün koruyamadığı alanlar da nettir:

• Oltalama sayfasına kendi elinle yazdığın parola.
• Uyarıyı geçip çalıştırmakta ısrar ettiğin program.
• Henüz tanınmayan yeni bir zararlı.
• Telefonda bir dolandırıcının kurdurduğu uzaktan erişim programı.

Bu yüzden soru "hangi antivirüs" değil, "antivirüs ve alışkanlıklar birlikte yeterli mi" olmalı.

Windows'taki Microsoft Defender neler sunar?

Microsoft'un tarifine göre Windows Güvenliği uygulaması Windows'a yerleşik bir güvenlik çözümüdür. İçinde Microsoft Defender Antivirüs, Windows Güvenlik Duvarı ve Akıllı Uygulama Denetimi gibi özellikler birlikte çalışır. Ek kurulum ya da ücret gerekmez.

Kontrol etmen gereken üç ayar var:

1. Gerçek zamanlı koruma: Windows Güvenliği > Virüs ve tehdit koruması > Ayarları yönetin ekranında açık olmalı. Microsoft'a göre bu koruma kapatılırsa kısa bir süre sonra kendiliğinden yeniden açılır. Kapalı kaldığı sürede açtığın ya da indirdiğin dosyalar taranmaz.
2. Hızlı tarama: Aynı ekrandan istediğin zaman başlatabilirsin. Şüpheli bir indirmeden sonra çalıştır.
3. Denetimli klasör erişimi: Fidye yazılımına karşı belgeler ve resimler gibi klasörlerde değişikliği yalnız güvenilen uygulamalara bırakır. Microsoft belgelerine göre varsayılan olarak kapalıdır. Windows Güvenliği'nde Virüs ve tehdit koruması altındaki fidye yazılımı koruması bölümünden açarsın. Açtıktan sonra meşru bir program engellenirse ona aynı ekrandan izin verebilirsin.

Güvenlik duvarının ne yaptığını güvenlik duvarı nedir yazısında okuyabilirsin. Fidye yazılımına karşı asıl önlem ise bağlantısı kesilmiş bir yedektir. Ayrıntılar fidye yazılımı ve korunma yazısında.

İki antivirüs birlikte çalışır mı?

Çalıştırmamalısın. Microsoft'un uyumluluk belgesine göre Windows 10 ve 11'de başka bir antivirüs kurulduğunda Microsoft Defender Antivirüs kendiliğinden devre dışı kalır. Diğer ürünün süresi biterse, kaldırılırsa ya da koruma vermeyi bırakırsa Defender yeniden açılabilir.

Burada sık görülen bir tuzak var. Bilgisayarla gelen deneme sürümlü bir antivirüsün süresi biter, kullanıcı ürünü kaldırmaz ve hangi korumanın çalıştığını kimse kontrol etmez. Durumu şöyle görürsün:

1. Windows Güvenliği'ni aç ve Virüs ve tehdit koruması bölümüne gir.
2. Ekranın üstünde hangi ürünün koruma sağladığı yazar.
3. Kullanmadığın ürünü Ayarlar'daki uygulamalar listesinden tamamen kaldır.

PowerShell'de aynı bilgiyi şu komutla okuyabilirsin:

Get-MpComputerStatus | Select-Object AMRunningMode

Sonuç "Normal" ise Defender ana antivirüs olarak çalışıyor demektir.

Başka bir antivirüs kuruluyken Windows Güvenliği, sınırlı periyodik tarama adında bir seçenek sunabilir. Microsoft bu seçeneğin Defender'ın yalnız küçük bir kısmını kullandığını ve zararlıların çoğunu tespit edemediğini açıkça yazar. Bunu ikinci bir antivirüs gibi düşünme.

Mac ve telefonda ayrıca antivirüs gerekir mi?

Mac'te de yerleşik koruma vardır. Apple'ın platform güvenliği belgesine göre macOS, XProtect adlı yerleşik antivirüs teknolojisiyle zararlıları imzalarından tanır ve kaldırır. Apple yeni zararlıları izler ve imzaları kendiliğinden günceller. Gatekeeper da zararlı olduğu anlaşılan uygulamaların açılmasını engelleyebilir. Mac'te en büyük fark, uygulamaları App Store'dan ya da geliştiricinin resmî sitesinden indirmek ve güvenlik uyarısını geçmemektir.

Android'de Google Play Protect varsayılan olarak açıktır ve yüklenen uygulamaları tarar. Mağaza dışından APK kurmamak, ek bir antivirüs uygulamasından daha çok işe yarar. iPhone'da uygulamalar birbirinden yalıtıldığı için antivirüs adı taşıyan uygulamalar diğer uygulamaları tarayamaz. Orada asıl koruma güncel iOS ve güçlü bir Apple hesabıdır. Telefonda bir sorun olduğundan şüpheleniyorsan telefonum hacklendi mi yazısındaki kontrollerle başla.

Yerleşik, ücretsiz ve ücretli koruma arasındaki fark nedir?

Aşağıdaki tablo genel eğilimi gösterir. Ürünler sık değişir, bu yüzden karar vermeden önce güncel sürüme bak.

Tespit kalitesini fiyattan değil bağımsız testlerden öğren. AV-TEST ve AV-Comparatives gibi laboratuvarlar ev kullanıcısı ürünlerini düzenli olarak test eder ve sonuçları yayımlar. Sonuçlarda koruma oranının yanında yanlış alarm sayısına ve sistemi yavaşlatma puanına da bak. Sık yanlış alarm veren bir ürün, zamanla bütün uyarıları görmezden gelmene yol açar.

Ücretsiz üçüncü taraf ürünlerde ticari modele dikkat et. Bazıları reklam gösterir, bazıları kullanım verisi toplar. Gizlilik politikası hangi veriyi topladığını açıkça yazmıyorsa o ürünü kurma.

Hangi durumlarda ek araç ya da ücretli paket mantıklı?

• Çocukların cihazlarında içerik ve süre sınırı istiyorsun ve tek panelden yönetmek istiyorsun.
• Evde Windows, Mac ve Android karışık ve hepsini tek hesapta görmek istiyorsun.
• Parola yöneticisi ve VPN'i ayrı ayrı almak yerine bir pakette istiyorsun.
• Küçük bir iş yeri yönetiyorsun ve cihazlardaki olayları merkezden izlemen gerekiyor.

Son durumda ihtiyacın antivirüs değil, olayları kaydeden ve müdahale imkânı veren bir çözümdür. Farkı EDR nedir, antivirüsten farkı ne yazısında anlattık.

Sahte virüs uyarısı ve "antivirüs kur" tuzağı nasıl anlaşılır?

Tarayıcıda aniden açılan "bilgisayarınızda virüs bulundu" penceresi çoğu zaman sahtedir. Amacı seni bir numarayı aramaya ya da bir program kurmaya ikna etmektir. Microsoft'un kendi açıklaması nettir: Microsoft'tan gelen hata ve uyarı mesajlarında asla telefon numarası bulunmaz ve şirket sen istemedikçe seni destek için aramaz. Microsoft, bu dolandırıcıların genellikle uzaktan erişim programı kurdurduğunu ve bağlandıktan sonra zararlı yazılım yükleyebildiğini de yazar.

Böyle bir pencere görürsen:

1. Numarayı arama, hiçbir şey indirme.
2. Tarayıcıyı kapat. Kapanmıyorsa Görev Yöneticisi'nden sonlandır.
3. Windows Güvenliği'nden hızlı tarama başlat.

Pencereye güvenip birini aradıysan ve uzaktan erişim verdiysen internet bağlantını kes, programı kaldır, şifrelerini temiz bir cihazdan değiştir. Para çıktıysa önce bankanı resmî müşteri hizmetleri numarasından ara, kartını ya da hesabını kapattır ve işleme itiraz et. Dolandırıcılığa uğradıysan en yakın polis merkezine, jandarmaya ya da Cumhuriyet Başsavcılığına şikâyette bulun. Kayıtları ve ekran görüntülerini sakla. Zararlı bağlantıyı ve oltalama sitesini USOM'a bildir. Sahte uyarıyı açan site de bu kapsamdadır.

Antivirüsten daha çok işe yarayan alışkanlıklar hangileri?

• Güncelleme: Windows ve uygulama güncellemelerini otomatik yap.
• Resmî kaynak: Programı yalnız üreticinin sitesinden ya da resmî mağazadan indir. Crack ve korsan yazılım, antivirüsü kapatmanı isteyerek koruma katmanını kendi elinle kaldırtır. Riskleri crack ve korsan yazılımın gerçek riski yazısında.
• Yedek: Önemli dosyaları bilgisayara sürekli bağlı olmayan bir diske ya da buluta yedekle.
• İki adımlı doğrulama: Çalınan bir parolanın tek başına işe yaramasını engeller.
• Standart hesap: Günlük işler için yönetici olmayan bir kullanıcı hesabı kullan. Bir program sistem ayarlarını değiştirmek istediğinde Windows senden onay ister ve bu an seni durdurur.
• Uyarıyı ciddiye al: Defender bir dosyayı karantinaya aldıysa geri yüklemeden önce nedenini araştır.

Defender'ın algılama geçmişini ve dışlama listesini okumayı Karantinayı Doğrula saha görevinde gerçek bir senaryoda deneyebilirsin. Uç nokta korumasını kurumsal ölçekte öğrenmek için Mavi Takım yoluna bak.

Kaynaklar

• Microsoft Learn: Microsoft Defender Antivirus'ün diğer güvenlik ürünleriyle uyumluluğu
• Microsoft Destek: Windows Güvenliği uygulamasıyla korumada kalın
• Microsoft Learn: Denetimli klasör erişimini yapılandırma
• Microsoft Learn: Sınırlı periyodik tarama
• Microsoft Destek: Teknik destek dolandırıcılıklarından korunma